Master Franchise ve Master Franchisee nedir?

master franchise

Master Franchise, franchise/bayilik açma ya da açtırma yetkisinin belirli bir bölgede, ülkede ana firma tarafından tek bir yetkili firmaya verildiği franchise modelidir. Bu modelde master franchise alana “Master Franchisee” denir.

Master Franchise Sözleşmesi

Franchise veren markanın franchise sistemini genişletme ve işletme gibi alanlarda yurt dışında başka firmayı yetkilendirdiği iş modelini resmileştiren sözleşmedir. Bu sözleşmelerin içeriği çok önemlidir. Hem ana markanın haklarını korumak ve yükümlülüklerini belirlemek hem de master olan firmanın korunmasını ve yapması gerekenleri belirtmelidir. Genelde içeriği aşağıdaki gibidir;

• Sözleşmenin imzalanış tarihi

• Sözleşmenin tarafları

• Sözleşmeye konu olan haklar

• Master franchisee sorumlulukları

• Ana firmanın yükümlülükleri

• Ana firmanın hakları

• Sözleşme bedeli ve ödeme şekilleri

• Sözleşmenin ihlali halinde başvurulacak yasal merciiler

• Sözleşmenin geçerlilik süresi

• Master franchise sözleşmesi fesih nedenleri

• 
  

Master Franchisee bulunduğu ülke ya da bölgede ana firma gibi davranıp bayilikler verebilir, üretim, lojistik ve denetleme gibi operasyonları gerçekleştirebilir. Markanın o ülkede büyümesi ve tanınması için gerekli adımları atabilir. Bunun yanında çeşitli avantajlara sahip olurlar. Mesela bilmedikleri bir sektörden aldıkları bayilikle ana firmadan destek ve eğitim alırlar, işin işleyişini nasıl yapılması gerektiğini öğrenirler. Ana firmanın bilinirliğinden ve reklam desteğinden yararlanırlar.

Çoğu marka özellikle yurtdışı açılımı yaparken bu sistemi tercih etmektedir. Markalar bilmedikleri pazarlara, tanımadıkları hukuk kuralları ve ekonomik sistemlere giriş yaparken o ülkede sistemini oturtmuş, ülkenin dinamik ve kanunlarına hakim şirket ve şahıslarla çalışmayı master bu yöntemle tercih ederler. Böylelikle bilmedikleri pazarlarda vakit ve nakit harcamadan sistemlerini oturtup çalışmaya kolaylıkla başlarlar.

Master Franchisee‘lere ülkemizde verilecek en iyi örnekler; Amerikalı Burger King, Popeys, Arby’s gibi markaların Master Franchisee olan Tab Gıda, Çelebi grubuna bağlı Little Caesars ya da Starbucks‘ın Ortadoğu ve Türkiye haklarına sahip olan Al Shaya Grup gösterilebilir. Son zamanlarda Simit Sarayı, Günaydın, LC Waikiki, Kiğılı ve Bursa Kebap Evi gibi markalrımız yurtdışında master franchise veren gurur kaynağı markalarımızdır.

Bu tarz sistemler iki taraf içinde kazançlı bir işbirliği sunmaktadır. Hem markalar hemde markaların isim haklarını alanlar uzun süreli bir ortaklığa ilk adımlarını bu sistemlerle atmaktadır.